આજનો ઇતિહાસ 2 ઓગસ્ટ: દાદરા અને નગર હવેલી મુક્તિ દિવસ, વિજય રૂપાણી અને પિંગલી વેંકૈયાનો જન્મદિન

Today history 2 August: આજે 2 ઓગસ્ટ 2023 છે. આજની તારીખના ઇતિહાસની વાત કરીયે તો આજે દાદરા અને નગર હવેલી મુક્તિ દિવસ છે. આજે ગુજરાતના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી વિજય રૂપાણી અને ભારતના રાષ્ટ્રધ્વજ ત્રિરંગાની ડિઝાઇન તૈયાર કરનાર પિંગલી વેંકૈયાનો જન્મદિન છે. જાણો ઇતિહાસની તવારીખમાં બનેલી આજના દિવસની મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ વિશે…

2 ઓગસ્ટની મહત્વપૂર્ણ ઘટનાઓ

• 1790 - અમેરિકામાં પહેલીવાર વસ્તી ગણતરી થઈ.
• 1831 - ડચ સેનાએ દસ દિવસની કાર્યવાહી બાદ બેલ્જિયમ પર કબજો કર્યો.
• 1858 - બ્રિટિશ સંસદે ઈસ્ટ ઈન્ડિયા કંપની પાસેથી ભારતીય વહીવટ સંભાળવા માટેનું બિલ પસાર કર્યું.
• 1870 - વિશ્વની પ્રથમ ભૂગર્ભ ટ્યુબ રેલ્વે ટાવર સબ્બે લંડનમાં ખોલવામાં આવી.
• 1922 - ચીનમાં દરિયાઈ ચક્રવાત ટાયફૂનને કારણે લગભગ 60 હજાર લોકોના મોત થયા.
• 1923 — અમેરિકાના 29મા પ્રમુખ વોરેન જી. હાર્ડિંગનું અવસાન થયું.
• 1932 - પોઝિટ્રોન, ઇલેક્ટ્રોનનો એક કણ, કાર્લ ડી. એન્ડિસન દ્વારા શોધાયો.
• 1934 - જર્મન રાષ્ટ્રપતિ પોલ વોન હિંડનબર્ગના મૃત્યુ પછી, હિટલરની કેબિનેટે નવી ચૂંટણીઓ યોજવાને બદલે રાષ્ટ્રપતિનું પદ ખાલી રાખીને તમામ સત્તાઓ રાજ્યના વડાને ટ્રાન્સફર કરવાનો કાયદો પસાર કર્યો.
• 1944 - તુર્કીએ જર્મની સાથે રાજદ્વારી સંબંધો તોડી નાખ્યા.
• 1955 - સોવિયેત સંઘે પરમાણુ પરીક્ષણ કર્યું.
• 1970 - ભારતના પ્રથમ મહિલા રાજદ્વારી મુતુકમ્મા ચુહિવેલિયા વેલિયાપ્પાને હંગેરીના રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા.
• 1990 - કુવૈત પર ઇરાકનું નિયંત્રણ અને તેના ધનાઢ્યોનું સાઉદી અરેબિયામાં સ્થળાંતર.
• 1999 - ચીને લાંબા અંતરની (8000 કિમી) સપાટીથી સપાટી પર પ્રહાર કરતી મિસાઇલનું પરીક્ષણ કર્યું.
• 2001 - પાકિસ્તાનથી ભારતમાં ખાંડની આયાતને મંજૂરી.
• 2003 - સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદે લાઇબેરિયામાં યુદ્ધવિરામ લાગુ કરવા માટે સૈનિકો મોકલવાની પરવાનગી આપી.
• 2004 - અમેરિકાની લિન્ડસે ડેવનપોર્ટે રશિયાની મિશ્કિનીને હરાવીને સાન ડિએગો ટેનિસ ચેમ્પિયનશિપનું મહિલા સિંગલ્સ ટાઇટલ જીત્યું. પેરાગ્વેની રાજધાની અસુન્સિયનમાં એક સુપરમાર્કેટમાં લાગેલી આગમાં 300 લોકોના મોત થયા છે.
• 2007 - જાફનાના દક્ષિણ ટાપુ કિયુશુમાં સવારે આવેલા ભયાનક વાવાઝોડા ઉગાસીએ ભયંકર નુકસાન કર્યું હતું.
• 2008 - જાહેર ક્ષેત્રની યુનિયન બેંકે હોંગકોંગમાં તેની પ્રથમ શાખા ખોલી.
• 2012 - લંડન ઓલિમ્પિક 2012માં ભારતે 2 સિલ્વર અને 4 બ્રોન્ઝ સહિત કુલ 6 મેડલ જીત્યા. આ સ્પર્ધામાં ભારત 55માં નંબરે હતું. અમેરિકા 104 મેડલ જીતને આ યાદીમાં સૌથી ટોચ પરે છે.

આ પણ વાંચો | 1 ઓગસ્ટનો ઇતિહાસ: વિશ્વ સ્તનપાન સપ્તાહ, મીના કુમારીનો જન્મદિન

દાદરા અને નગર હવેલી મુક્તિ દિવસ

દર વર્ષે 2 ઓગસ્ટના રોજ દાદરા અને નગર હવેલી મુક્તિ દિવસ ઉજવાય છે. વર્ષ 1947મા ભારત સ્વતંત્રતા થયા બાદ પણ ગોવા, દાદરા અને નગર હવેલી ઉપર પોર્ટુગીઝનું રાજ હતુ. દાદરા અને નગર હવેલી પર વર્ષ 1783થી 1954 સુધી પોર્ટુગીઝે શાસન કર્યુ હતુ. 170 વર્ષ સુધી રાજ કરનાર પોર્ટુગીઝના કબજામાં દાદરા અને નગર હવેલીને મુક્ત કરાવવા ઝૂંબેશ શરૂ કરવામાં આવી હતી. દાદરા અને નગર હવેલીના નાગરિકો, યુનાઇટેડ ફ્રંટ ઓફ ગોઅન્સ (UFG), ધ નેશનલ મુવમેન્ટ લિબરેશન ઓર્ગેનાઇઝેશન (NMLO), અને આઝાદ ગોમંતક દળે પોર્ટુગીઝ પાસેથી વર્ષ 1954માં દાદરા અને નગર હવેલી પર કબજો મેળવ્યો. ત્યારબાદ વર્ષ 1974માં 31 ડિસેમ્બરના રોજ ભારત અને પોર્ટુગલ વચ્ચે એક સંધિ થઇ જેમાં ગોવા, દમણ, દીવ, દાદરા અને નગર હવેલીને ભારતના સત્તાવાર ભાગ તરીકે સ્વીકારાયા હતા. ડિસેમ્બર 2019માં ભારતની સંસદમાં દાદરા અને નગર હવેલીને દમણ અને દીવ સાથે જોડીને 26 જાન્યુઆરી 2020થી એક જ કેન્દ્ર શાસિત પ્રદેશ બનાવવા માટેનો ઠરાવ પસાર કર્યો હતો. આમ દાદરા અને નગર હવેલી જિલ્લા સ્વરૂપે એક નવા કેન્દ્ર શાસિત પ્રદેશના ત્રણ જિલ્લા પૈકીના એક બની ગયા.

આ પણ વાંચો | 31 જુલાઇનો ઇતિહાસ : ઉધમસિંહ શહીદ દિવસ, વિશ્વ રેન્જર્સ દિવસ

પ્રખ્યાત વ્યક્તિઓની જન્મજયંતિ

• જ્ઞાન ચતુર્વેદી (1952) - ભારતીય ડૉક્ટરની સાથે સાથે જાણીતા વ્યંગકાર.
• પ્રફુલ્લ ચંદ્ર રાય (1861) - ભારતના પ્રખ્યાત વૈજ્ઞાનિક, જેને 'રસાયણશાસ્ત્રના પિતા' માનવામાં આવે છે.
• પિંગલી વેંકૈયા (1878) - ભારતના રાષ્ટ્રીય ધ્વજ 'ત્રિરંગા'ના ડિઝાઇનર.
• રવિ શંકર શુક્લા (1877) - મધ્યપ્રદેશના પ્રથમ મુખ્યમંત્રી.
• રમેશ બૈસ (1947) - ભારતીય જનતા પાર્ટીના રાજકારણી.
• પ્રકાશરાવ અસાવદી (1944) - પ્રખ્યાત કવિ, વિદ્વાન, વિવેચક અને અનુવાદક છે.
• ધીરેન્દ્ર અગ્રવાલ (1955) - 11મી અને 12મી લોકસભાના સભ્ય.
• વિજય રૂપાણી (1956) - ગુજરાતના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી.
• અરશદ અયુબ (1958) - ભૂતપૂર્વ ભારતીય ક્રિકેટર
• એમવી શ્રીધર (1966) - ભારતીય ક્રિકેટર
• ફિલો વોલેસ (1970) - પશ્ચિમ ભારતીય ક્રિકેટર
• ઉમાકાંત માલવિયા (1931) - પ્રખ્યાત કવિ અને ગીતકાર
• જી.પી. બિરલા (1922) - ભારતના પ્રખ્યાત ઉદ્યોગ સાહસિક.

આ પણ વાંચો | 30 જુલાઇનો ઇતિહાસ : વિશ્વ માનવ તસ્કરી વિરોધી દિવસ

પ્રખ્યાત વ્યક્તિઓની પૃણ્યતિથિ

• કમલ રાની વરુણ (2020) - ઉત્તર પ્રદેશ સરકારમાં કેબિનેટ મંત્રી હતા.
• દેવેન્દ્ર નાથ દ્વિવેદી (2009) - કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા અને ગુજરાતના રાજ્યપાલ હતા.
• કમલ કપૂર (2010)- ભારતીય સિનેમાના અભિનેતા.
• નિત્યાનંદ કાનૂનગો (1988) - ઓડિશાના રાજકારણી હતા.
• રામકિંકર બૈજ (1980) - પદ્મ ભૂષણથી સન્માનિત પ્રસિદ્ધ શિલ્પકાર.
• ચુનીલાલ બસુ (1930) - ભારતના રસાયણશાસ્ત્રી, વૈજ્ઞાનિક, ડૉક્ટર અને દેશભક્ત હતા.

આ પણ વાંચો | 29 જુલાઇનો ઇતિહાસઃ વિશ્વ વાઘ દિવસ – દુનિયામાં સૌથી વધુ વાઘ ભારતમાં