ગુજરાત ઉત્તરાયણ : રાજ્યમાં પતંગની દોરીથી પક્ષીઓના મોત, સેંકડો ઘાયલ

ગોપાલ ઈટાલિયા | Uttarayan Makar Sankranti 2024 : રવિવારે રાજ્યના કેટલાક ભાગોમાં ઉત્તરાયણ દરમિયાન પતંગની દોરી અથડાવાથી માર્યા ગયેલા ડઝનબંધ પક્ષીઓમાં એક સફેદ પૂંછડીવાળું ગીધ અને ત્રણ પેઇન્ટેડ સ્ટોર્કનો પણ સમાવેશ થાય છે. હંસ, બતક, સ્ટોર્ક, ફ્લેમિંગો, ગરુડ, ઘુવડ, બગલા, મોર અને કબૂતરો જેવી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્થળાંતર પ્રજાતિઓ સહિત સેંકડો પક્ષીઓ તહેવાર દરમિયાન ઘાયલ થયા હતા, બિન-લાભકારી સંસ્થાઓએ તેમને બચાવ માટે કરુણા અભિયાન અભિયાનમાં રાજ્ય સરકાર સાથે ભાગીદારી કરી હતી અને સારવાર અભિયાન ચલાવ્યું હતુ.

પક્ષીઓ અને પ્રાણીઓના કલ્યાણ માટે કામ કરતી બિન-લાભકારી સંસ્થા, જીવદયા ચેરિટેબલ ટ્રસ્ટ (JCT), અમદાવાદે જણાવ્યું હતું કે, પતંગના કારણે ઘાયલ થયેલા 540 પક્ષીઓને સારવાર માટે તેમને વેટરનરી હોસ્પિટલમાં લાવવામાં આવ્યા હતા. આમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સ્થાનાંતરિત પ્રજાતિઓ જેમ કે બાર-હેડેડ હંસ, અને ગ્રેલેગ હંસ તેમજ અન્ય સંરક્ષિત પ્રજાતિઓ જેમ કે મોર, પેઇન્ટેડ સ્ટોર્ક, વૂલી-નેક સ્ટોર્ક, કોમ્બ ડક્સ, બ્લેક કાઈટ, સ્પૂનબિલ, ભારતીય બ્લેક આઈબીસ, પોપટ, એશિયન કોયલ, કબૂતરનો સમાવેશ થાય છે.

JCT વેટરનરી હોસ્પિટલના ક્યુરેટર શેરવિન એવરેટે સોમવારે ધ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસને જણાવ્યું હતુ કે, “અમને 10 પેઇન્ટેડ સ્ટોર્ક મળ્યા જે પતંગની દોરીથી અથડાયા બાદ ઇજાગ્રસ્ત થયા હતા અને મોટાભાગના ઇજાગ્રસ્ત સ્ટોર્ક અપરિપક્વ પક્ષીઓ હતા, જે હજુ લગભગ ઉડવાનું શીખી રહ્યા હતા. "અમને એક સફેદ પૂંછડીવાળું ગીધ પણ મળ્યું, પરંતુ કમનસીબે, પતંગની દોરીથી થયેલી ઈજાને કારણે વધુ પડતા રક્તસ્ત્રાવને કારણે તેનું મૃત્યુ થયું."

રાજકોટમાં, શ્રી કરુણા ફાઉન્ડેશન ટ્રસ્ટ (SKFT), કરુણા અભિયાનનું સંકલન કરતી એનજીઓએ જણાવ્યું હતું કે, તેની પશુ ચિકિત્સા હોસ્પિટલને રવિવારે કુલ 367 ઘાયલ પક્ષીઓ મળ્યા હતા.

પોરબંદરમાં, પતંગની દોરી અથડાવાથી ઘાયલ થયેલા 30 પક્ષીઓમાં પાંચ પેઇન્ટેડ સ્ટોર્ક, ચાર લિટલ ફ્લેમિંગો, એક હ્યુગલિન ગુલ અને ટૂંકા કાનવાળા ઘુવડનો સમાવેશ થાય છે. તેઓને બિન-લાભકારી સંસ્થા ગ્રીન વાઇલ્ડલાઇફ કન્ઝર્વેશન સોસાયટી (GWLCS) દ્વારા બચાવી લેવામાં આવ્યા હતા. જીડબલ્યુએલસીએસના સ્થાપક ચિરાગ ટાંકે જણાવ્યું હતું કે, "પાંચ ઇજાગ્રસ્ત પેઇન્ટેડ સ્ટોર્કમાંથી, બે તેમની ઇજાઓને કારણે મૃત્યુ પામ્યા હતા, જ્યારે એકને તેની પાંખ કાપવી પડી હતી, જેનાથી પક્ષી હંમેશ માટે ઉડાનહીન થઈ ગયું હતું."

ઉત્તરાયણ એ ગુજરાતનો સૌથી મોટો તહેવાર છે. ઉત્સવની ઉજવણી પતંગ ઉડાવીને કરવામાં આવે છે. પરંતુ પતંગ ઉડાવવાથી દર વર્ષે હજારો પક્ષીઓ ઘાયલ થાય છે, જેને પગલે રાજ્ય સરકારની પહેલ કરૂણા અભિયાનને પ્રોત્સાહન આપે છે, જે 2017 માં શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ વર્ષે પણ રાજ્ય સરકારે 12 જાન્યુઆરીએ નવ દિવસીય અભિયાન શરૂ કર્યું હતું.

નિત્યાનંદ શ્રીવાસ્તવે, મુખ્ય વન સંરક્ષક અને ગુજરાતના મુખ્ય વન્યજીવ સંરક્ષક, જણાવ્યું હતું કે, “2017 માં, અમે 7,000 પક્ષીઓને બચાવ્યા અને તેમની સારવાર કરી. આ સંખ્યા 2023 માં વધીને 13,000 થઈ, જે દર્શાવે છે કે આપણે મોટી સંખ્યામાં પક્ષીઓને બચાવી અને સારવાર કરી શકીએ છીએ, આ ઝુંબેશ 20 જાન્યુઆરી સુધી ચાલશે.”