તમારા રસોડામાં જ પડ્યો છે સ્વાસ્થ્યનો ખજાનો, આરોગ્ય નિષ્ણાતો પાસેથી જાણો હળદરથી લઈને તજ સુધીના મસાલાના ફાયદાઓ

Spices Benefits: મસાલાની સુગંધ અને સ્વાદ વિના ભારતીય ભોજન અધૂરું છે. હળદર, જીરું, વરિયાળી અને આદુ જેવા મસાલા માત્ર ખોરાકનો સ્વાદ જ નથી વધારતા પણ તેમને સ્વાસ્થ્ય દવા પણ માનવામાં આવે છે. દાદીમાના પરંપરાગત ઉપાયોથી લઈને આજની આધુનિક જીવનશૈલી સુધી, મસાલા હંમેશા ભારતીય ભોજનનો અભિન્ન ભાગ રહ્યા છે. તો, ચાલો આરોગ્ય નિષ્ણાતો પાસેથી જાણીએ કે આ મસાલા કેટલા ફાયદાકારક છે.

હળદર

જોહ્ન હોપકિન્સ મેડિસિન અનુસાર, હળદરમાં રહેલું સક્રિય ઘટક, જેને કર્ક્યુમિન કહેવાય છે, તે યાદશક્તિ સુધારવામાં, મગજમાં બળતરા ઘટાડવામાં અને ચોક્કસ પ્રકારના કેન્સરને રોકવામાં મદદ કરી શકે છે. 

કર્ક્યુમિનને સંધિવાથી પીડિત લોકોમાં દુખાવો અને બળતરા ઘટાડવામાં પણ અસરકારક માનવામાં આવે છે. વધુમાં, હળદર સારા કોલેસ્ટ્રોલ (HDL) વધારવામાં અને ખરાબ કોલેસ્ટ્રોલ (LDL) ઘટાડવામાં મદદ કરે છે, જેનાથી હૃદયનું સ્વાસ્થ્ય સુધરે છે.

વધુમાં, હળદરમાં રહેલું કર્ક્યુમિન શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિ વધારવામાં અને સાંધાઓને મજબૂત બનાવવામાં મદદ કરે છે. પ્રાચીન કાળથી હળદરનો ઉપયોગ ઇજાઓ, શરદી, ખાંસી અને પેટની સમસ્યાઓની સારવાર માટે કરવામાં આવે છે. હળદરવાળું દૂધ, અથવા હળદરવાળું દૂધ, હજુ પણ એક વિશ્વસનીય ઘરેલું ઉપાય માનવામાં આવે છે.

જીરું, વરિયાળી અને એલચી

સ્વાસ્થ્ય નિષ્ણાતોના મતે, જીરું, વરિયાળી અને એલચી લગભગ દરેક ભારતીય રસોડામાં જોવા મળે છે અને પાચન માટે ખૂબ જ ફાયદાકારક છે. જીરું ચયાપચયને ઝડપી બનાવે છે અને પેટને હળવું રાખે છે. 

વરિયાળી શરીરને ઠંડુ પાડે છે અને શ્વાસની દુર્ગંધ દૂર કરવામાં મદદ કરે છે. એલચી શરીરને ડિટોક્સિફાઇ કરે છે અને મનને શાંત કરે છે. આ ત્રણ મસાલાનો ઉપયોગ ચા, ઉકાળો, મસાલા અને ભોજન પછી માઉથ ફ્રેશનર તરીકે થાય છે.

આદુ, કાળા મરી અને લવિંગ

ઋતુ બદલાતા શરદી અને ચેપનું જોખમ વધે છે. આવી પરિસ્થિતિઓમાં આદુ, કાળા મરી અને લવિંગ ખૂબ જ ઉપયોગી મસાલા છે. આ મસાલા શરીરને ગરમ કરે છે, રક્ત પરિભ્રમણ સુધારે છે અને રોગપ્રતિકારક શક્તિને મજબૂત બનાવે છે. 

NCBI અનુસાર, આદુ ઉબકા ઘટાડે છે અને ગળાને શાંત કરે છે. કાળા મરી શરીરને ખોરાકમાંથી પોષક તત્વોને વધુ સારી રીતે શોષવામાં મદદ કરે છે. લવિંગમાં એન્ટીબેક્ટેરિયલ ગુણધર્મો હોય છે જે દાંતના દુખાવા અને મૌખિક સમસ્યાઓથી રાહત આપે છે.

તજ અને જાયફળ

તજ અને જાયફળ એવા મસાલા છે જે ખોરાકમાં સુગંધ, હૂંફ અને શાંત લાગણી ઉમેરે છે. તજ બ્લડ સુગરને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરે છે અને હૃદયના સ્વાસ્થ્યને સુધારે છે. 

જાયફળ, જ્યારે મધ્યમ માત્રામાં ખાવામાં આવે છે, ત્યારે તે પાચનમાં સુધારો કરે છે અને સારી ઊંઘ લાવે છે. શિયાળા દરમિયાન આ મસાલાનો ઉપયોગ ખાસ કરીને મીઠાઈઓ અને ખાસ પીણાંમાં થાય છે.

મસાલાનો યોગ્ય ઉપયોગ જરૂરી છે

જોકે મસાલા સ્વાસ્થ્ય માટે ફાયદાકારક છે, તેમ છતાં તેનો ઉપયોગ મધ્યમ માત્રામાં કરવો જોઈએ. વધુ પડતા મસાલેદાર ખોરાક પેટની સમસ્યાઓનું કારણ પણ બની શકે છે. 

આરોગ્ય નિષ્ણાતોના મતે, સ્વાદ અને સ્વાસ્થ્ય બંને સુનિશ્ચિત કરવા માટે તમારા દૈનિક આહારમાં મસાલાનો સમજદારીપૂર્વક સમાવેશ કરો.

નિષ્કર્ષ

ભારતીય મસાલા ફક્ત રાંધણ આનંદ જ નથી પણ આપણા સ્વાસ્થ્યના રક્ષક પણ છે. હળદરથી લઈને તજ સુધી, દરેક મસાલાની પોતાની આગવી ઓળખ અને શક્તિ હોય છે. જો યોગ્ય માત્રામાં અને યોગ્ય રીતે આપણા આહારમાં સામેલ કરવામાં આવે, તો તે શરીરને મજબૂત બનાવી શકે છે.

આ પણ વાંચોઃ- Carrot Benefits In Winter: શિયાળાની ઠંડીમાં ગાજર કેમ જરૂરી છે? જાણો 7 અદ્ભુત ફાયદાઓ વિશે

મનને શાંત કરી શકે છે અને સ્વસ્થ જીવનને પ્રોત્સાહન આપી શકે છે. આ જ કારણ છે કે ભારતીય મસાલા હજુ પણ વિશ્વભરમાં એક ખાસ સ્થાન ધરાવે છે.

ડિસ્ક્લેમર

આ વાર્તા ફક્ત સામાન્ય માહિતી હેતુ માટે છે. કોઈપણ સ્વાસ્થ્ય સંબંધિત ફેરફારો અથવા આહારમાં ફેરફાર કરતા પહેલા કૃપા કરીને તમારા ડૉક્ટર અથવા લાયક આરોગ્ય વ્યાવસાયિકની સલાહ લો.