ત્રિપુરામાં ભાજપનો વિજય પરંતુ વોટ શેર, સરેરાશ જીત માર્જીનમાં ચોતરફી ઘટાડો

Harikishan Sharma : પૂર્વોત્તરના ત્રણ રાજ્યોમાં જાહેર થયેલા વિધાનસભા ચૂંટણી પરિણામોના વિશ્લેષણથી જાણવા મળ્યું હતું કે ત્રિપુરામાં 10, મેઘાલયમાં 15 અને નાગાલેન્ડમાં 19 સીટો પર 1000થી ઓછા મતોના અંતરથી જીત નોંધાવી હતી.રાજ્યોમાં જીતનું સરેરાશ માર્જીન ક્રમશઃ 5,009, 3,186 અને 2,975 હતું.

ત્રણ રાજ્યોમાં પ્રત્યેકમાં 60 વિધાનસભા સીટો છે

ત્રીપુરા

રાજ્યના જુબરાજનગર વિધાનસભા મતવિસ્તાર-જ્યાં CPI(M)ના શૈલેન્દ્ર ચંદ્રનાથે BJPના મલિના દેબનાથને માત્ર 296 મતોથી હરાવ્યા હતા-એ સૌથી ઓછા વિજય માર્જિન સાથે રેકોર્ડ કર્યો હતો. સૌથી વધુ વિજય ટાકરજાલામાં હતો, જ્યાં ટીપ્રા મોથાના બિસ્વજીત કલાઈએ ઈન્ડીજીનસ પીપલ્સ ફ્રન્ટ (આઈપીએફટી) બિધાન દેબ બર્માને 32,455 મતોથી હરાવ્યા હતા.

કુલ 10 બેઠકો 1,000થી ઓછા મતોના માર્જિનથી જીતી હતી. વધુમાં, 13 બેઠકો પર 1,000 અને 2,000 મતોની વચ્ચેનો તફાવત જોવા મળ્યો હતો; આઠ બેઠકોએ 2,001 અને 3,000 મતોની વચ્ચે માર્જિન નોંધાવ્યું હતું; 3,001 અને 4,000 મતો વચ્ચે બે બેઠકો; 4,001 અને 5,000 મતો વચ્ચેની આઠ બેઠકો; જ્યારે 19 બેઠકો પર વિજયનું માર્જીન 5,000થી વધુ મતોથી હતું.

જ્યારે ભાજપ સત્તામાં પાછો ફર્યો, ત્યારે 2018ની વિધાનસભા ચૂંટણીના પરિણામોની સરખામણીમાં પાર્ટીની બેઠકોની સંખ્યા, વોટ શેર અને સરેરાશ વિજય માર્જિનમાં ઘટાડો થયો. 2018 માં, ભાજપે 4,606 મતોના સરેરાશ વિજય માર્જિન સાથે 36 બેઠકો જીતી, અને 43.59 ટકા વોટ શેર મેળવ્યો. 2023 માં, જ્યારે ભાજપની સંખ્યા ઘટીને 32 થઈ ગઈ હતી, ત્યારે તેની સરેરાશ જીતનું માર્જિન 3,458 વોટ હતું અને તેનો વોટ શેર 38.97 ટકા હતો. જો કે, ભાજપ 2023 માં 21 બેઠકો સાથે દૂરના બીજા સ્થાને છે જ્યારે 2018 માં 16 બેઠકો હતી - જે પક્ષના પાયાના વિસ્તરણને સૂચવે છે.

પક્ષની જીતનો સરેરાશ માર્જિન (3,458 મત), જોકે, 21 બેઠકો પર તેના સરેરાશ પાછળના માર્જિન (3,764 મત) કરતાં ઓછો હતો જ્યાં તે રનર-અપ રહી હતી.

તેની 32 બેઠકોમાંથી, ભાજપે ડાબેરી મોરચા સામે 18 - સીપીઆઈ (એમ) સામે 16, અને ઓલ ઈન્ડિયા ફોરવર્ડ બ્લોક (એઆઈએફબી) સામે 1 અને આરએસપી સામે - 7 કોંગ્રેસ સામે, 6 ટીપ્રા મોથા સામે, અને 1 અપક્ષ સામે જીત મેળવી છે.

2018ની વિધાનસભા ચૂંટણીમાં, ભાજપની 36 બેઠકોમાંથી 33 સીપીઆઈ(એમ) સામે અને 1 એઆઈએફબી, આઈપીએફટી અને આરએસપી સામે ગઈ હતી. ભાજપે પાછળથી IPFT સાથે જોડાણ કર્યું; આદિવાસી પક્ષ આ વખતે ભાજપ સાથે ચૂંટણી પૂર્વ ગઠબંધનમાં લડ્યો હતો.

ટીપ્રા મોથાએ ભાજપ સામે તેની મોટાભાગની બેઠકો જીતી હતી. પક્ષો વચ્ચે 13 બેઠકો પર સીધી લડાઈ જોવા મળી હતી, જેમાંથી સાત ટીપ્રાએ જીતી હતી. તેણે CPI(M) સામે 4 અને IPFT સામે 2 જીત મેળવી, 13 બેઠકો સાથે બીજા નંબરની સૌથી મોટી પાર્ટી બની. ટિપ્રા મોથાએ પણ ત્રિપુરામાં તમામ પક્ષોના સૌથી વધુ સરેરાશ વિજય માર્જિન સાથે 11,668 મતો નોંધાવ્યા હતા.

CPI(M) જેણે 11 બેઠકો જીતી હતી, અને તેના સહયોગી કોંગ્રેસને 3 મળી હતી, તેમણે ભાજપ સામે તેમની તમામ બેઠકો જીતી હતી. જો કે, જે સીટો પર સીપીઆઈ(એમ) અને ભાજપ વચ્ચે સીધો મુકાબલો હતો, સીપીઆઈ(એમ) એ વધુ સીટો જીતી હતી – આવી 27 સીટોમાંથી, ભાજપે 16 સીટો જીતી હતી. CPI(M) એ પણ સરેરાશ નાના માર્જિનથી જીતી હતી, અને સરેરાશ મોટા માર્જિનથી હારી હતી.

જ્યારે તેની 11 બેઠકો પર તેનો સરેરાશ વિજય માર્જિન 1,692 મતો હતો - જે 2018 માં 3,305 થી ઓછો હતો - 21 બેઠકો પર તેનું સરેરાશ પાછળનું માર્જિન 5,347 મત હતું. તેથી તેનું સરેરાશ પાછળનું માર્જિન 2018 ના 4,638 મતોથી વધ્યું છે.

CPI(M) સાથેના "સમાધાન"થી કોંગ્રેસને સ્પષ્ટપણે ફાયદો થયો - પક્ષોએ ભારપૂર્વક કહ્યું કે તે ગઠબંધન નથી. કોંગ્રેસે 2018માં શૂન્ય સામે 3 બેઠકો જીતી હતી અને તેનો વોટ શેર 1.86 ટકાથી વધીને 8.56 ટકા થયો હતો. તેનો સરેરાશ વિજય માર્જિન 6,406 મત હતો, જે ભાજપ કરતા લગભગ બમણો હતો.

નાગાલેન્ડ

વેસ્ટ અંગામી મતવિસ્તારમાં સૌથી ઓછો વિજય માર્જિન હતો, જ્યાં નેશનાલિસ્ટ ડેમોક્રેટિક પ્રોગ્રેસિવ પાર્ટી (NDPP)ના ઉમેદવાર સાલ્હોતુઓનુઓ ક્રુસે અપક્ષ ઉમેદવાર કેનિઝાખો નખારોને માત્ર 7 મતથી હરાવ્યા હતા.

ક્રુસ આ વખતે નાગાલેન્ડમાં જીતનારી બે મહિલાઓમાંથી એક હતી, જે રાજ્યમાં ચૂંટાયેલી પ્રથમ મહિલા ધારાસભ્ય બની હતી. અન્ય મહિલા ધારાસભ્ય પણ એનડીપીપીના છે.

સૌથી વધુ જીતનું માર્જિન ઘસાપાની-1 મતવિસ્તારમાં નોંધાયું હતું, જ્યાં ભાજપના એન જેકબ ઝિમોમીએ અપક્ષ વી ફુશિકા ઓમીને 20,096 મતોથી હરાવ્યા હતા. નાગાલેન્ડમાં 19 બેઠકો 1000 થી ઓછા મતોના માર્જિનથી નક્કી કરવામાં આવી હતી.

મેઘાલય

ત્રણ રાજ્યોમાં મેઘાલયમાં સૌથી ઓછો સરેરાશ વિજય માર્જિન નોંધાયો હતો. અહીં એક હજારથી ઓછા મતના તફાવત સાથે 15 બેઠકો નક્કી કરવામાં આવી હતી. રાજ્યમાં સૌથી ઓછો વિજય માર્જિન રાજાબાલામાં હતો, જ્યાં તૃણમૂલ કોંગ્રેસના (TMC) મિઝાનુર રહેમાન કાઝીએ નેશનલ પીપલ્સ પાર્ટી (NPP)ના MD અબ્દુસ સાલેહને માત્ર 10 મતોથી હરાવ્યા હતા.

મ્વાલીએ સૌથી વધુ 15,648 મતોના માર્જિનથી જીત મેળવી હતી, જેમાં વોઈસ ઓફ ધ પીપલ પાર્ટીના બ્રાઈટસ્ટારવેલ મારબાનિયાંગે NPPના તિબોર્લાંગ પથાઉને હરાવ્યા હતા.