ચંદ્રયાન-1 ના ડેટા સૂચવે છે કે પૃથ્વીના ઇલેક્ટ્રોન ચંદ્ર પર પાણી બનાવી રહ્યા છે

વૈજ્ઞાનિકોએ ચંદ્ર પર કાયમી છાયા વાળા પ્રદેશોમાં અગાઉ શોધાયેલ પાણી અને બરફના મૂળને સમજાવવા માટે ચંદ્રયાન-1 મિશનના ડેટાનો ઉપયોગ કર્યો હતો.

જર્નલ નેચર એસ્ટ્રોનોમીમાં પ્રકાશિત થયેલ અભ્યાસ સૂચવે છે કે આપણા ગ્રહની પ્લાઝ્મા શીટમાં હાઈ એનર્જી ઇલેક્ટ્રોન ચંદ્રની સપાટી પર પ્રક્રિયા કરવામાં આવતા હવામાનમાં ફાળો આપે છે અને ત્યાં પાણીની રચનામાં પણ મદદ કરી શકે છે. પ્લાઝ્મા શીટ એ મેગ્નેટોસ્ફિયરમાં ફસાયેલા ચાર્જ થયેલા કણોનો વિસ્તાર છે, જે પૃથ્વીની આસપાસની જગ્યાનો ભાગ છે જે તેના ચુંબકીય ક્ષેત્ર દ્વારા કંટ્રોલ થાય છે.

આ પણ વાંચો: NASA found Water New planet : નાસાને પૃથ્વી જેવો બીજો ગ્રહ મળ્યો, જ્યાં પાણીથી ભરેલો છે સમુદ્ર, જીવનના મળ્યા રહસ્યમય સંકોતો

પૃથ્વીને અવકાશ હવામાન અને સૂર્યના કિરણોત્સર્ગથી બચાવવામાં મેગ્નેટોસ્ફિયર મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. સૌર પવન આ ચુંબકમંડળને ધકેલે છે અને તેને ફરી આકાર આપે છે, જે ધૂમકેતુઓ સાથે જે થાય છે તેના જેવું જ રાતની બાજુએ લાંબી પૂંછડી બનાવે છે. મેગ્નેટોસ્ફિયરના આ પૂંછડીના પ્રદેશમાં પ્લાઝ્મા શીટ પૃથ્વી અને સૌર પવનમાંથી હાઈ એનર્જી ઇલેક્ટ્રોન અને આયનો ધરાવે છે.

સંશોધકોએ અગાઉના કામ પર કહ્યું હતું જે દર્શાવે છે કે પૃથ્વીના "મેગ્નેટોટેલ" માં ઓક્સિજન ચંદ્ર ધ્રુવીય પ્રદેશમાં આયર્નને કાટ કરી રહ્યો છે અને ચંદ્ર પૃથ્વીના મેગ્નેટોટેલમાંથી પસાર થયો ત્યારે સપાટીના હવામાનમાં ફેરફારોની તપાસ કરવાનું નક્કી કર્યું હતું.

શુઆઈ લી, મુખ્ય સંશોધક, એક અખબારી નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે,“આ ચંદ્રની સપાટીના પાણીની રચનાની પ્રક્રિયાઓનો અભ્યાસ કરવા માટે કુદરતી પ્રયોગશાળા પૂરી પાડે છે. જ્યારે ચંદ્ર મેગ્નેટોટેલની બહાર હોય છે, ત્યારે ચંદ્રની સપાટી સૌર પવનથી છવાઈ જાય છે. મેગ્નેટોટેલની અંદર, ત્યાં લગભગ કોઈ સૌર પવન પ્રોટોન નથી અને પાણીની રચના લગભગ શૂન્ય થવાની ધારણા હતી.''

આ પણ વાંચો: whatsapp channels : વોટ્સઅપ ચેનલ, બોલિવુડ સ્ટાર્સ, ભારત ક્રિકેટ ટીમ સહિતની હસ્તીઓને કરો ફોલો, આ રીતે નવા ફીચરનો કરો ઉપયોગ

સંશોધકોએ 2008 અને 2009 ની વચ્ચે ચંદ્રયાન-1 મિશન પર મૂન મિનરોલોજી મેપર દ્વારા એકત્રિત કરવામાં આવેલા રિમોટ સેન્સિંગ ડેટાનું પૃથ્થકરણ કર્યું હતું. તેઓ મુખ્યત્વે પૃથ્વીના મેગ્નેટોટેલમાંથી ચંદ્ર પસાર થતાં પાણીની રચનામાં થતા ફેરફારોને જોતા હતા.

રસપ્રદ વાત એ છે કે મેગ્નેટોટેલમાં પાણીની રચના સમાન લાગતી હતી. આ સૂચવે છે કે ત્યાં રચના પ્રક્રિયાઓ અથવા પાણીના સ્ત્રોતો છે જે સૌર પવન પ્રોટોન સાથે સીધા સંકળાયેલા નથી.