G-20 Summit: શું છે ઝીરો ટ્રસ્ટ મોડલ? જે G-20 મીટિંગ પહેલા દિલ્હીમાં લાગુ કરવામાં આવ્યું, અગાઉની સમિટમાંથી શીખ્યા પાઠ?

G-20 Summit : દેશની રાજધાની દિલ્હીમાં G-20 સમિટની બેઠક યોજાવા જઈ રહી છે. આ બેઠકમાં ભાગ લેવા માટે વિશ્વના ઘણા દેશોના રાષ્ટ્રપતિઓ દિલ્હી આવી રહ્યા છે. સુરક્ષાને ધ્યાનમાં રાખીને સમગ્ર દિલ્હીને છાવણીમાં ફેરવી દેવામાં આવ્યું છે. દિલ્હીની તમામ શાળાઓ અને કોલેજોને 8 થી 10 સપ્ટેમ્બર સુધી બંધ રાખવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે. તો, ઘણી ઓફિસોમાં કર્મચારીઓને ઘરેથી કામ કરવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. VVIP કાફલો જ્યાંથી પસાર થવાનો છે, ત્યાં વધારાના સુરક્ષા દળો તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે. ભારતે રાજ્યના વડાઓને સ્થળ પર લઈ જવા અને મહેમાનોને સાયબર હુમલાઓથી બચાવવા દિલ્હીમાં ઝીરો ટ્રસ્ટ મોડલ લાગુ કર્યું છે.

સાયબર એટેકની આશંકા છે

મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, સરકાર સાથે જોડાયેલા એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ જણાવ્યું કે, ભારતીય સુરક્ષા એજન્સીઓ ચીન અને પાકિસ્તાનના સાયબર હુમલાખોરો પર નજર રાખી રહી છે. સાયબર ધમકીની સંભાવનાને ધ્યાનમાં રાખીને, ભારત સરકારની તમામ એજન્સીઓ એલર્ટ મોડ પર છે. આનો સામનો કરવા માટે એજન્સીઓએ ટેકનિકલી ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને વધુ સારું બનાવ્યું છે. ભારત સરકાર IT સિસ્ટમ પર સતત નજર રાખી રહી છે. આ સાથે જોડાયેલા નિષ્ણાતો કોઈપણ પ્રકારનું જોખમ લેવા માંગતા નથી. આ ઝીરો ટ્રસ્ટ પોલિસી છે. આ નીતિ સમગ્ર દિલ્હીમાં લાગુ કરવામાં આવી છે.

ઝીરો ટ્રસ્ટ મોડલ શું છે?

ગૃહ મંત્રાલય હેઠળના સાયબર વિભાગ દરેક ઉપકરણ અને ખાનગી નેટવર્ક પર નજીકથી નજર રાખી રહ્યું છે. સુરક્ષા એજન્સીઓ દરેક ઉપકરણની ચકાસણી કરી રહી છે. કોઈ બાહ્ય સિસ્ટમ અથવા ઉપકરણો પર વિશ્વાસ કરવામાં આવી રહ્યો નથી. સુરક્ષા એજન્સીઓએ દિલ્હીની તમામ હોટલોને આ સંબંધિત માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે.

જી-20 સમિટમાં પહેલા પણ સાયબર એટેક થઈ ચૂક્યો છે

વર્ષ 2011 માં પેરિસમાં જી-20 સમિટનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ મીટિંગમાં ફિશિંગ ઈમેલ અને માલવેર ફ્રાન્સના નાણા મંત્રાલયને મોકલવામાં આવ્યા હતા, જેથી હેકર્સ G-20 સંબંધિત સંવેદનશીલ માહિતી મેળવી શકે. આ પછી વર્ષ 2014 માં બ્રિસ્બેનમાં G-20 સમિટનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ મીટિંગમાં પણ હેકર્સે ઘણા નેતાઓ પર સાયબર એટેક કર્યા હતા. વર્ષ 2017 માં જર્મનીમાં G-20 બેઠકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ મીટિંગમાં પણ હેકર્સે ઘણા નેતાઓ પર સાયબર એટેક કર્યા હતા. પાકિસ્તાન-ચીન તરફથી સાયબર હુમલાની ધમકીને કારણે ભારત સરકારે સમગ્ર દિલ્હીમાં ઝીરો ટ્રસ્ટ મોડલ લાગુ કર્યું છે.

DRDO સાયબર સુરક્ષાનો હવાલો સંભાળશે

ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઈઝેશન (DRDO) G-20 ઈવેન્ટ દરમિયાન સાયબર સુરક્ષાનો હવાલો સંભાળશે. DRDO ની કોમ્પ્યુટર ઈમરજન્સી રિસ્પોન્સ ટીમ (CERT) સાયબર સુરક્ષા સંભાળશે. આ સિવાય દિલ્હી પોલીસનું સાયબર યુનિટ પણ હેકર્સ પર નજર રાખી રહ્યું છે.

ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાના અહેવાલ અનુસાર, ઈવેન્ટના આયોજન માટે જવાબદાર લોકો અને હોટલ માલિકોને વાઈફાઈ સેફ્ટી, ડિવાઈસ મોનિટરિંગ અને નેટવર્ક એક્સેસ પર નજર રાખવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. તેઓને આવા તમામ પોર્ટને નિષ્ક્રિય કરવા માટે કહેવામાં આવ્યું છે કે, જેમાં બિન-સત્તાવાર જોડાણો છે.

દિલ્હીની 28 હોટલોમાં સાયબર સ્ક્વોડ સ્ટેશન બનાવવામાં આવ્યા છે

દિલ્હીની તમામ 28 હોટલની સુરક્ષા વધારવાની સાથે જ્યાં વીવીઆઈપીના રહેવાની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે, ત્યાં હાઈટેક પણ કરવામાં આવી છે. આ ઉપરાંત આઇટીસી મૌર્ય, ઇરોસ હોટેલ, રેડિસન બ્લુ, તાજ હોટેલ, પ્રાઇડ પ્લાઝા, તાજ દ્વારા વિવાંતા, હોટેલ ગ્રાન્ડ, તાજ દ્વારા એમ્બેસેડર, ધ અશોક, હયાત રીજન્સી, જેડબ્લ્યુ મેરિયોટ, અંદાજ દિલ્હી, ધ લોધી, ધ લીલા, ધ સૂર્યા, ઈમ્પીરીયલ, ધ ઓબેરોય, આઈટીસી ભારત ગુડગાંવ સહિત અન્ય ઘણી હોટલોમાં સાયબર સ્ક્વોડ સ્ટેશનો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે.