લોકસભા ચૂંટણી 2024 : સપાની મદદથી કોંગ્રેસ 17માંથી માત્ર એક સીટ જીત્યું, યુપીમાં ઈન્ડિયા ગઠબંધનથી ભાજપને કેટલું નુકસાન થશે?

Uttar Pradesh Politics, INDIA Alliance, Congress, લોકસભા ચૂંટણી 2024 : લોકસભા ચૂંટણી 2024 માટે ઉત્તર પ્રદેશમાં સપા અને કોંગ્રેસ વચ્ચે સીટો વહેંચાઈ ગઈ છે. સપા અને તેના નાના સહયોગીઓ લોકસભા ચૂંટણી 2024 માટે યુપીમાં લોકસભાની 80માંથી 63 બેઠકો પર ચૂંટણી લડશે. જ્યારે કોંગ્રેસને 17 બેઠકો મળશે. આ 17 બેઠકોમાં રાયબરેલી, અમેઠી, કાનપુર, ફતેહપુર સિકરી, બાંસગાંવ, સહારનપુર, પ્રયાગરાજ, મહારાજગંજ, વા રાન્સી, અમરોહા, ઝાંસી, બુલંદશહર, ગાઝિયાબાદ, મથુરા, સીતાપુર, બારાબંકી અને દેવરિયાનો સમાવેશ થાય છે.

અગાઉ લોકસભા ચૂંટણી 2024 માટે સપાએ કોંગ્રેસને 11 બેઠકોની ઓફર કરી હતી. પરંતુ રાષ્ટ્રીય લોકદળ (RLD) ભાજપમાં જોડાયા બાદ કોંગ્રેસે વધુ બેઠકોની માંગણી કરી હતી. કોંગ્રેસે જે 17 બેઠકો મળી છે, તેમાંથી મોટાભાગની બેઠકો પર 2012થી ભાજપનો દબદબો રહ્યો છે.

લોકસભા ચૂંટણી 2024 : છેલ્લી ચૂંટણીમાં આ 17 બેઠકો પર કઈ પાર્ટીનું પ્રદર્શન કેવું રહ્યું?

અત્યારે લોકસભા ચૂંટણી 2024ની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે પરંતુ 2019ની લોકસભા ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસ યુપીમાં માત્ર એક સીટ જીતવામાં સફળ રહી હતી. સોનિયા ગાંધી કોંગ્રેસના ગઢ રાયબરેલીથી સાંસદ બન્યા હતા.રાહુલ ગાંધી પોતે અમેઠી બેઠક પરથી હારી ગયા હતા.

આ વખતે કોંગ્રેસને મળેલી 17 બેઠકોમાંથી 14 ભાજપ અને બે બહુજન સમાજ પાર્ટી (BSP)ને મળી છે. આ 17માંથી માત્ર પાંચ બેઠકો પર કોંગ્રેસને 15%થી વધુ વોટ મળી શક્યા. વોટ શેરની દ્રષ્ટિએ કોંગ્રેસે રાયબરેલીમાં શ્રેષ્ઠ પ્રદર્શન કર્યું હતું. સોનિયા ગાંધીને 56.5 ટકાથી વધુ વોટ મળ્યા છે. આ યાદીમાં બીજું નામ અમેઠીનું છે, જ્યાં કોંગ્રેસનો વોટ શેર 44.1 ટકા હતો. આ પછી આવે છે કાનપુર જ્યાં વોટ શેર 37.9% હતો.

આ 17માંથી 9 સીટો પર કોંગ્રેસ 10 ટકાનો આંકડો પણ પાર કરી શકી નથી. છેલ્લી ચૂંટણીમાં સપાએ ગાંધી પરિવારને ધ્યાનમાં રાખીને રાયબરેલી અને અમેઠીમાં કોઈ ઉમેદવાર ઊભા કર્યા ન હતા.

બીજી તરફ, ભાજપે 50% થી વધુ મત શેર સાથે આમાંથી 11 બેઠકો જીતી હતી. ત્રીજું, SP અને કોંગ્રેસના મત શેરને જોડીને પણ, ભારત ગઠબંધન માત્ર એક જ બેઠક, બારાબંકીમાં વિજયી બની શક્યું હોત. મતલબ કે આ મતવિસ્તારોમાં સપાની પણ બહુ પકડ નથી.

આ વખતે કોંગ્રેસ માટે એક સકારાત્મક બાબત એ હોઈ શકે છે કે બસપાના વર્તમાન સાંસદ દાનિશ અલી હવે તેની ટિકિટ પર અમરોહાથી ચૂંટણી લડી રહ્યા છે. ગત વખતે 63,248 મતોથી જીતેલા અલીને ફરીથી આ બેઠક પરથી મેદાનમાં ઉતારવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. 2019માં SP, BSP અને RLD એ ગઠબંધન કરીને ચૂંટણી લડી હતી.

લોકસભા ચૂંટણી 2024 : સપાએ કોંગ્રેસ દ્વારા કબજે કરેલી 17 બેઠકોમાંથી સાત બેઠકો પર ચૂંટણી લડી હતી

આ વખતે, સપાએ કોંગ્રેસ દ્વારા કબજે કરેલી 17 બેઠકોમાંથી સાત બેઠકો પર ચૂંટણી લડી હતી, જેમાં ચાર પર 30% કરતા વધુ વોટ શેર મેળવ્યા હતા, પરંતુ એક પણ જીતવામાં નિષ્ફળ રહી હતી. આ 17માંથી સાત બેઠકો પર BSPનો પણ વિજય થયો છે. ચૂંટણી લડ્યા અને બે જીત્યા. જો કે, વોટ શેરના સંદર્ભમાં, BSP તમામ બેઠકો પર સારી સ્થિતિમાં રહી.

આરએલડીએ પણ કોઈ બેઠકો જીતી ન હતી, પરંતુ તેનો મત હિસ્સો મથુરામાં નોંધપાત્ર હતો, જ્યાં તેને ત્રીજા ભાગથી વધુ મત મળ્યા હતા. મતલબ કે ઈન્ડિયા બ્લોકમાંથી આરએલડીનું બહાર નીકળવું આ સીટ પર નિર્ણાયક સાબિત થઈ શકે છે.

જો પ્રદર્શન 2009 જેવું રહ્યું તો કોંગ્રેસ અને સપાને મોટી જીત મળી શકે છે.2014ની સામાન્ય ચૂંટણીમાં પણ કોંગ્રેસ યુપીમાં સારું પ્રદર્શન કરી શકી ન હતી. આ વખતે કોંગ્રેસને મળેલી 17 બેઠકોમાંથી પાર્ટીએ 13 બેઠકો પર ચૂંટણી લડી હતી. પરંતુ માત્ર અમેઠી અને રાયબરેલીમાં જીત જોવા મળે છે. બાકીની બેઠકો ભાજપે જીતી હતી. 13માંથી માત્ર ચાર બેઠકો પર કોંગ્રેસનો વોટ શેર 30 ટકાથી વધુ હતો. છ સીટો પર વોટ શેર 10% કરતા ઓછો હતો.

આ પણ વાંચોઃ- રાજ્યસભા ચૂંટણી : યુપીમાં ભાજપના તમામ 8 ઉમેદવારો જીત્યા, અખિલેશ યાદવને સૌથી મોટો ઝટકો

2014માં કોંગ્રેસ-આરએલડી ગઠબંધન સિવાય રાજ્યમાં કોઈ મોટું ગઠબંધન નહોતું. બસપા અને સપા અલગ-અલગ ચૂંટણી લડ્યા હતા. મતલબ કે મતો અલગ-અલગ પક્ષોમાં વહેંચાયેલા હતા. આમ છતાં ભાજપે મોટી જીત હાંસલ કરી. તે સમયે પણ જો કોંગ્રેસ અને સપા સાથે મળીને ચૂંટણી લડ્યા હોત તો બંને પક્ષોના વોટ શેરમાં માત્ર અલ્હાબાદ સીટ જ ઉમેરાઈ હોત. યોગાનુયોગ, 2014માં પણ સપાએ અમેઠી અને રાયબરેલીમાં ઉમેદવારો ઉભા રાખ્યા ન હતા.

2009ની લોકસભા ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસ ફરી સત્તામાં આવી. તે ચૂંટણીમાં કોંગ્રેસની લોકપ્રિયતા જોવા મળી હતી. કોંગ્રેસે લગભગ તમામ 17 બેઠકો પર સારું પ્રદર્શન કર્યું હતું જેના પર તે 2009માં ચૂંટણી લડવા જઈ રહી છે. જોકે, તે પોતાના દમ પર માત્ર છ બેઠકો જીતી શક્યું હતું. અવશેષ

કોંગ્રેસે આઠ બેઠકો પર 25%થી વધુ વોટ શેર મેળવ્યો હતો. અમેઠી અને રાયબરેલીમાં તેમણે 70% થી વધુ મત મેળવ્યા હતા. જો 2009માં કોંગ્રેસ અને સપાના વોટ શેરને જોડવામાં આવે તો તેઓ આ 17માંથી 11 સીટો જીતી શક્યા હોત.