યુપીમાંના 35 વર્ષીય યુવકને પક્ષીની 'મિત્રતા' પડી ભારે: તેના વિરુદ્ધ નોંધાયો કેસ

Asad Rehman : ગયા વર્ષે ફેબ્રુઆરીમાં, 35 વર્ષીય મોહમ્મદ આરીફ, ઉત્તર પ્રદેશના અમેઠી જિલ્લાના તેના મંધકા ગામમાંથી મળેલી ઇજાગ્રસ્ત સરસ ક્રેન ઘરે લાવ્યો હતો. તેણે આગામી તેર મહિના તેની સંભાળ લીધી હતી. શનિવારે, યુવક વિરુદ્ધ વાઇલ્ડલાઇફ પ્રોટેક્શન એક્ટ હેઠળ ગુનો નોંધવામાં આવ્યો હતો.

આ સમયે, એક અસંભવિત માનવ અને પક્ષીની મિત્રતા પ્રગટ થઈ અને સમાપ્ત થઈ ગઈ હતી, વન્યજીવ સત્તાવાળાઓએ મંગળવારે આરિફના ઘરેથી ક્રેનને રાયબરેલી અભયારણ્યમાં ખસેડયુ હતું . ત્યારબાદ તેઓએ તેને શનિવારે કાનપુર પ્રાણીસંગ્રહાલયમાં શિફ્ટ કર્યું હતું, તે સમજ્યા પછી કે જંગલી પ્રાણીઓનું ઘરમાં કોઈ સ્થાન નથી.

સારસ ક્રેન, સામાન્ય રીતે વેટલેન્ડ્સમાં જોવા મળે છે, તે ઉત્તર પ્રદેશનું રાજ્ય પક્ષી છે અને 1972ના વન્યજીવ સંરક્ષણ અધિનિયમની અનુસૂચિ 3 હેઠળ સુરક્ષિત છે. તેઓ વિશ્વના સૌથી ઊંચા ઉડતા પક્ષીઓ છે, જે લગભગ 150 સે.મી.ની ઊંચાઈ ધરાવે છે.

જેની પાસે એક ડઝન મરઘી, એક કૂતરો, ગાય અને બકરી છે તે ખેડૂત આરિફ કહે છે કે તેને એક ખેતરમાં તૂટેલા પગ સાથે મેલ ક્રેન મળી હતી. “હું તેને ઘરે લાવ્યો અને તેની સંભાળ રાખવા લાગ્યો હતો. મેં તેના ઘા પર હળદર અને સરસવના તેલની પેસ્ટ લગાવી અને તેને ટેકો આપવા માટે પગ પર લાકડી બાંધી હતી. અમે અમારી મરઘીઓ માટે પણ એવું જ કરીએ છીએ.''

આ પણ વાંચો: લોકસભામાં રાહુલ ગાંધીનું સભ્યપદ રદ થવાના વિરોધમાં કોંગ્રેસ આખા ભારતમાં દિવસભર ‘સત્યાગ્રહ’ કરશે

તે ભારપૂર્વક કહે છે કે તેણે તેને ક્યારેય કેદમાં રાખ્યું નથી. “અઠવાડિયામાં પક્ષી સ્વસ્થ થવાનું શરૂ થયું, અને ટૂંક સમયમાં તે પણ ઉડવા લાગ્યું હતું. એ ઘરની બહાર આંગણામાં જ રહ્યું હતું. પરંતુ તે ક્યારેય સારા માટે જંગલમાં પાછો ફર્યો નહીં. આરિફ કહે છે કે જ્યારે તે ગામમાં મોટરસાઇકલ પર જતો ત્યારે તે તેની પાછળ આવતો હતો. “તે જ્યારે ઇચ્છે ત્યારે જંગલમાં રહેતો હતો. પછી સાંજે એ મારા ઘરે આવીને મારી સાથે જમતું હતું. મેં તે મરલ ક્રેનને ક્યારેય બંદી બનાવ્યું નથી.

ખેડૂત કહે છે કે તેણે તેને “ખાતરી કરવા માટે, દાળ, ભાત અને રોટલી ખવડાવી હતી'' . સારસ ક્રેન્સ સામાન્ય રીતે નાના જંતુઓ અને મૂળ પર ટકી રહે છે.

હવે, જાણવા મળ્યું છે કે આરિફ પર 9 માર્ચે વન્યજીવ સંરક્ષણ અધિનિયમ હેઠળ કેસ કરવામાં આવ્યો હતો. તેને 2 એપ્રિલે સવારે 11 વાગ્યે તેનું નિવેદન નોંધવા માટે નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે.

રણવીર મિશ્રા, સહાયક વન સંરક્ષક અને સબ ડિવિઝનલ ફોરેસ્ટ ઓફિસર (ગૌરીગંજ) એ શનિવારે ધ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસને જણાવ્યું હતું કે : “અમે તેમને સારસ પક્ષી અંગે તેમનું નિવેદન નોંધવા કહ્યું છે. આ યુવકને પક્ષી ક્યારે, કેવી રીતે મળ્યું તે વિશે, અમે તેના નિવેદનનું વિશ્લેષણ કર્યા પછી આગળની કાર્યવાહી કરીશું.

કદાચ આરીફ એ શું કર્યું જે પંખી સાથે આવી હતી.

“કોઈએ એક વિડિયો ઓનલાઈન અપલોડ કર્યો અને ત્યારથી, અમારી પાસે મુલાકાતીઓ - પત્રકારો, સ્થાનિકો અને અન્ય લોકો આવવા લાગ્યા હતા. આરીફની બહેન નઝમા કહે છે કે જંગલમાં રહેતું પક્ષી પરિવાર સાથે કેવી રીતે રહે છે તે જોવા લોકો આવતા હતા. બંને સ્થાનિક સેલિબ્રિટી બની ગયા અને હેડલાઈન્સ બનાવી હતી. બંને "મિત્રો" એક સાથેના વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયા હતા.

આ પણ વાંચો: રાહુલ ગાંધીનું સભ્યપદ રદ કરી ભાજપે વિપક્ષ શાસિત રાજ્યો પર હુમલો કર્યો : કેરળમાં કોંગ્રેસને હરિફ CPMનું સમર્થન

5 માર્ચે, એક હાઈ -પ્રોફાઇલ મુલાકાતી સારસ ક્રેન અને આરિફ - યુપીના ભૂતપૂર્વ મુખ્ય પ્રધાન અખિલેશ યાદવની મુલાકાત લેવા આવ્યા હતા. વિપક્ષના નેતાએ પક્ષી, આરીફ અને પોતાના ફોટા ટ્વીટ કર્યા હતા.

બાદમાં અધિકારીઓ તેને લઈ ગયા હતા. અખિલેશે દાવો કર્યો હતો કે આ "કારણ કે તેઓ અમેઠીમાં બંનેની મુલાકાત લીધી હતી." તેણે આરીફને લખનૌમાં એસપી હેડક્વાર્ટરમાં આમંત્રિત કર્યા અને પક્ષીને "કબજે કરવા" માટે ભાજપની નિંદા કરતી પ્રેસ કોન્ફરન્સને સંબોધિત કરી હતી. અધિકારીઓનું કહેવું છે કે આ પગલાને અખિલેશની મુલાકાત સાથે કોઈ લેવાદેવા નથી. અમેઠીના વરિષ્ઠ વન અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે, “કોઈ જોડાણ નથી. અમે વાઈલ્ડ લાઈફ પ્રોટેક્શન એક્ટની જોગવાઈઓ હેઠળ પક્ષીને દૂર લઈ ગયા હતા.''

પક્ષી "અદૃશ્ય" થાય તે પહેલા તેને રાયબરેલીના સમસપુર પક્ષી અભયારણ્યમાં છોડી દેવામાં આવ્યું હતું.

22 માર્ચે, 23 વર્ષીય દિલીપ કુમાર દ્વારા 800-હેક્ટર અભયારણ્યથી લગભગ અડધો કિલોમીટર દૂર તે મળી આવ્યું હતું, જે કહે છે કે તેણે પક્ષીને ઘેરાયેલા કૂતરાઓના ટોળામાંથી બચાવ્યો હતો. કુમાર કહે છે કે, “મેં કૂતરાઓનો પીછો કર્યો અને તેને ઘરે લાવ્યો હતું. તે ખૂબ મૈત્રીપૂર્ણ હતું,” બિસૈલા ગામમાં હીરો તરીકે ઓળખાય છે.

દિલીપ કહે છે કે,“અમે અધિકારીઓને જાણ કરી હતી કે કેટલાક લોકો અભયારણ્યમાંથી આવ્યા અને પક્ષીને ઈ-રિક્ષામાં લઈ ગયા હતા. તે જતા પહેલા, તેણે અમારી સાથે ખાધું હતું. અમે વીડિયો અને ફોટા લીધા હતા.''

અધિકારીઓ કહે છે કે "અદ્રશ્ય એપિસોડ" પછી, તે નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું કે પક્ષીને નિયંત્રિત વાતાવરણમાં રાખવું શ્રેષ્ઠ છે. ચીફ વાઇલ્ડલાઇફ વોર્ડન સુનિલ ચૌધરીએ ઓર્ડર પસાર કર્યો અને પક્ષીએ બીજી મુસાફરી શરૂ કરી હતી, આ વખતે રાયબરેલીથી કાનપુર જે લગભગ 100 કિલોમીટર છે.

મનોજ સોનકરે, લખનૌના સંરક્ષક (લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિ) ધ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસને કહ્યું હતું કે, "તેને કાનપુર પ્રાણી સંગ્રહાલયમાં ખસેડવામાં આવી રહ્યું છે કારણ કે તેણે એક વર્ષ કરતાં વધુ સમય સુધી મનુષ્યોની નજીક રહ્યા પછી તેની આદતો બદલી નાખી હતી."