યુપી કેબિનેટ : યોગી વિરુદ્ધ અને કેન્દ્રની નજીક, યુપીના નવા કેબિનેટ વિસ્તરણમાં સ્પષ્ટ દેખાઈ મોદીની રણનીતિ

Uttar Pradesh Cabinet, યુપી કેબિનેટ : એક તરફ લોકસભા 2024ની ચૂંટણી નજીક આવી રહી છે અને બીજી તરફ રાજકીય નેતાઓના પક્ષપલટાનો દોર ચાલી રહ્યો છે. સાથે સાથે લોકસભા માટે મહત્વના ગણાતા ઉત્તર પ્રદેશમાં પણ રાજકીય ફેરફાર જોવા મળ્યા હતા. ઉત્તર પ્રદેશની યોગી સરકારે ગયા અઠવાડિયે જ પોતાના કેબિનેટનું વિસ્તરણ કર્યું હતું.

યુપી કેબિનેટના વિસ્તરણમાં ચાર ધારાસભ્યોએ શપથ લીધા અને મંત્રીમંડળમાં સમાવેશ કર્યો. સુભાસપના વડા ઓપી રાજભર, ભાજપના એમએલસી દારા સિંહ ચૌહાણ, આરએલડીના અનિલ કુમાર અને ભાજપના સાહિબાબાદના ધારાસભ્ય સુનિલ શર્માએ મંત્રી પદના શપથ લીધા. આ બધાની વચ્ચે સવાલ એ ઉઠે છે કે સીએમ યોગી પર હુમલો કરનાર વ્યક્તિને ઉત્તર પ્રદેશમાં મંત્રી કેમ બનાવવામાં આવ્યો?

તાજેતરમાં યોગી કેબિનેટમાં સામેલ થયેલા ઓપી રાજભર અને દારા સિંહ ચૌહા હંમેશા સીએમ યોગી સાથે ઝઘડામાં રહે છે. 2022માં જ્યારે ઓમપ્રકાશ રાજભર સમાજવાદી પાર્ટી માટે પ્રચાર કરી રહ્યા હતા ત્યારે તેમણે મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથ વિશે ખૂબ જ કઠોર વાતો કહી હતી.રાજભરે તો ત્યાં સુધી કહ્યું હતું કે યોગીએ પાછા મઠમાં જવું જોઈએ. તે જ સમયે દારા સિંહ ચૌહાણે પણ ભાજપ છોડ્યા બાદ યોગી આદિત્યનાથ પર પ્રહારો કર્યા હતા.

ભાજપનું કેન્દ્રીય નેતૃત્વ સર્વોચ્ચ છે

ભાજપની કેન્દ્રીય નેતાગીરી જે ઇચ્છે છે, તેના નેતાઓ અને કાર્યકરો અને મુખ્યમંત્રી પણ તેને કોઈપણ સંકોચ વિના સ્વીકારે છે. દેવેન્દ્ર ફડણવીસ, શિવરાજ સિંહ ચૌહાણ, વસુંધરા રાજે આના જ્વલંત ઉદાહરણો છે જેમણે હાઈકમાન્ડના આદેશ પર મુખ્યમંત્રી પદ પણ છોડવું પડ્યું હતું. કેન્દ્રનું માનવું હતું કે હવે નવા ચહેરાઓને સત્તામાં તક ન આપવી જોઈએ. આવી સ્થિતિમાં મધ્યપ્રદેશમાં મોહન યાદવ અને રાજસ્થાનમાં ભજનલાલ શર્માને સીએમ બનાવીને મોદી-શાહની જોડીએ નવો પ્રયોગ કર્યો છે. આવી સ્થિતિમાં યોગી સરકારમાં મંત્રી બનેલા નેતાઓ સીધા કેન્દ્રીય નેતૃત્વને મળ્યા અને દિલ્હીથી યુપી જવાનો રસ્તો બનાવ્યો. તેઓ સીએમ યોગી દ્વારા આવ્યા નથી. આવું એટલા માટે કરવામાં આવ્યું છે કે રાજ્યના નેતૃત્વમાંથી કોઈ તેમનો વિરોધ ન કરી શકે.

ભાજપને શું ફાયદો?

યુપી કેબિનેટના આરએલડી ધારાસભ્ય અનિલ કુમાર છેલ્લી વિધાનસભા ચૂંટણી સુધી સપામાં હતા. તેમને આરએલડીના સિમ્બોલ પર મેદાનમાં ઉતારવામાં આવ્યા હતા. કારણ કે તેઓ સપાના હતા, તેથી રાજ્યસભાની ચૂંટણી પહેલા તેમના ક્રોસ વોટિંગની પણ ચર્ચા થઈ રહી હતી. આરએલડીના જૂના અને શક્તિશાળી નેતાઓને છોડીને અનિલને મંત્રી બનાવવાને રાજ્યસભાની ચૂંટણીમાં ભાજપને સમર્થન આપવાનું ઈનામ માનવામાં આવી રહ્યું છે. અનુસૂચિત જાતિના મતદારોને આકર્ષવા માટે, આરએલડીએ મંત્રી બનવા માટે અનામત બેઠકના ધારાસભ્ય અનિલ કુમારનું નામ આગળ કર્યું છે.

રાજકીય નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે કેન્દ્રીય નેતૃત્વ ખાસ કરીને યુપીની 80 બેઠકો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યું છે. રાજ્યની કેટલીક સીટો પર ઓપી રાજભરનો પ્રભાવ છે. તેઓ પોતે ચૂંટાયા નથી અને તેમનામાં જીતવાની કે હારવાની ક્ષમતા નથી, પરંતુ તેમની સાથે કે વિરુદ્ધ હોવાના કારણે રાજકીય સમીકરણોમાં ફરક પડે છે. ગયા વર્ષથી ઓપી રાજભર અને દારા સિંહ ચૌહાણ મંત્રી બનવાની ચર્ચા હતી. આ બંને મંત્રી બનવાથી ભાજપને લોકસભા ચૂંટણીમાં પૂર્વાંચલમાં ફાયદો થવાની આશા છે. આ મંત્રીઓમાંથી અખિલેશ યાદવનું પીડીએ પણ કપાઈ શકે છે.

આ પણ વાંચોઃ- પીએમ મોદી સાથે સેલ્ફી લેનાર કાશ્મીરનો નાઝીમ કોણ છે? પ્રધાનમંત્રીએ ગણાવ્યો પોતાનો મિત્ર

તમામ વર્ગોને પૂરી પાડવાનો પ્રયાસ

યીપી કેબિનેટમાં સમાવેલા મંત્રીઓની વાત કરીએ તો ઓપી રાજભર અને દારા સિંહ ચૌહાણ પછાત જાતિમાંથી આવે છે. જ્યારે અનિલ કુમાર દલિત સમુદાયના છે. સુનીલ શર્મા ગાઝિયાબાદ અને પશ્ચિમ યુપીમાં એક મોટો બ્રાહ્મણ ચહેરો છે. આવી સ્થિતિમાં, નાના કેબિનેટ વિસ્તરણ સાથે, ભાજપે લોકસભાની ચૂંટણી પહેલા તમામ વર્ગોને આકર્ષવાનો મોટો પ્રયાસ કર્યો છે. યુપીની ઓબીસી જાતિઓમાં યાદવ પછી રાજભર, ચૌહાણ અને પટેલ સમુદાયના લોકોની સંખ્યા સૌથી વધુ માનવામાં આવે છે. રાજભર અને ચૌહાણ મંત્રી બનવાથી આ વર્ગો સુધી પહોંચવામાં સરળતા રહેશે.

આ પણ વાંચોઃ- કેન્દ્રીય કર્મચારીના DAમાં 4 ટકાનો વધારો, LPG સિલિન્ડરની સબસિડી લંબાવાઇ, જાણો સરકારી તિજોરી પર કેટલો બોજ પડશે

ભાજપ શું સંદેશ આપવા માંગે છે?

જાણકારોનું માનવું છે કે અમિત શાહ તમામ જ્ઞાતિઓને ભાજપમાં સામેલ કરીને સંવાદિતા બતાવવા માંગે છે. યોગી આદિત્યનાથ પણ સારી રીતે સમજે છે કે આ જાતિઓનું ઘણું મહત્વ છે. તેથી આ નેતાઓના ભૂતકાળના હુમલાઓ અને ભાજપ સરકારો છોડીને સપામાં જોડાવાના તેમના નિર્ણયોને કોઈ લેતું નથી. રાજકીય વિશ્લેષકો કહે છે કે આ જ્ઞાતિઓના નેતાઓ ભલે પોતાના દમ પર બેઠકો જીતી ન શકે, પરંતુ તેઓ કેટલીક બેઠકો પર હરાવવાની શક્તિ ધરાવે છે.

આવા ચૂંટણી વાતાવરણમાં યુપી કેબિનેટના આ નેતાઓને હાંસિયામાં ધકેલી દેવાથી OBC જાતિઓ અને તેમના નેતાઓને મહત્વ આપવાના ભાજપના દાવા નબળા પડી શકે છે. તેમજ હવે ભાજપને સમજાયું છે કે જો તે પોતાની શરતો પર આ જાતિ અને ઓબીસી નેતાઓને સ્થાન નહીં આપે તો તે તેના ચૂંટણી લક્ષ્યને પ્રાપ્ત કરી શકશે નહીં. ભાજપ હવે ઓબીસી મતદારોને બતાવવા માંગે છે કે તે તેમના વિશ્વાસને પાત્ર છે. ઉત્તર પ્રદેશની રાજનીતિ સાથે સંબંધિત પત્રકારત્વ કરી રહેલા પત્રકારો માને છે કે ભાજપ એ બતાવવા માંગે છે કે કોઈને તેની પરવા નથી.
ગુસ્સો નથી.