/indian-express-gujarati/media/media_files/2026/02/02/vitamin-b12-rich-foods-2026-02-02-16-30-01.jpg)
ઘણા રિસર્ચમાં તે સાબિત થયું છે કે ભારતમાં 70% થી 80% ભારતીયોમાં વિટામિન બી 12ની ઉણપ હોય છે Photograph: (Chatgpt)
vitamin b12 rich foods : ભારતમાં લોકોમાં પોષણની ઉણપ હવે સાયલેન્ટ મહામારીનું સ્વરૂપ ધારણ કરી ચૂકી છે. બોડીમાં જે જરુરી પોષકત્વોની ઉણપ શરીરમાં મોટાભાગના લોકોમાં જોવા મળે છે તેમાં વિટામિન બી 12, કેલ્શિયમ અને પ્રોટીન છે, આ ત્રણેય મળીને શરીરની રચના અને તેની કામગીરી નક્કી કરે છે.
ઘણા રિસર્ચમાં તે સાબિત થયું છે કે ભારતમાં 70% થી 80% ભારતીયોમાં વિટામિન બી 12ની ઉણપ હોય છે. બી 12 ખાસ કરીને માંસાહારી ખોરાકમાં જોવા મળે છે. ભારતની મોટી વસ્તી શાકાહારી છે. જે શાકાહારીઓ દૂધ પીવે છે તે પણ ભેળસેળવાળું અથવા ઓછી ગુણવત્તાને કારણે પૂરતા પ્રમાણમાં બી 12 મળતું નથી. શરીરમાં આ વિટામિનનો અભાવ નસોમાં ઝણઝણાટી, અતિશય થાક, મેમરી લોસ અને એન્જાઇટી લક્ષણોનું કારણ બને છે.
ભારતીય મહિલાઓમાં 30 વર્ષની ઉંમર પછી હાડકાની ઘનત્વ ઝડપથી ઘટવા લાગે છે, જેનું કારણ ભારતીય આહાર છે. આપણા આહારમાં અનાજ વધારે હોય છે અને ડેરી અથવા કેલ્શિયમથી ભરપૂર બીજ ઓછા હોય છે. ઉપરાંત વિટામિન-ડી ની તીવ્ર અછતને કારણે, શરીર કેલ્શિયમને શોષી શકતું નથી, જેના કારણે સાંધાનો દુખાવો, ઓસ્ટિયોપોરોસિસ અને દાંતની નબળાઈની ફરિયાદ થાય છે.
ICMRના અહેવાલ અનુસાર 10 માંથી 9 ભારતીયોના આહારમાં પ્રોટીનની ઉણપ હોય છે, જેના માટે આહારમાં કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ જવાબદાર છે. આપણે દાળ ખાઈએ છીએ પરંતુ શરીરની જરૂરિયાત અનુસાર તેની માત્રા ખૂબ ઓછી હોય છે. શરીરમાં આ પોષક તત્વોના અભાવથી સ્નાયુઓ ઢીલા થવા, વારંવાર માંદગી અને વાળ ખરવા જેવી સમસ્યાઓ પેદા કરે છે.
આચાર્ય મનીષ જી, જે ગુરુ મનીષ જી ના નામથી જાણીતા છે. એક પ્રખ્યાત આયુર્વેદિક ડોક્ટર, યોગ ગુરુ અને જીના શીખો ઇન્સ્ટિટ્યૂટના સ્થાપક છે. આચાર્ય મનીષજીએ કહ્યું કે તમે શરીરમાં આ બધા પોષક તત્વોની ઉણપને એક ખાસ પ્રકારના આઇસ ક્યુબથી પૂરી કરી શકો છો. જો તમે આ આઇસ ક્યુબને નવશેકા પાણીમાં ઓગાળીને અઠવાડિયામાં બે દિવસ પીશો તો તમારા આંતરડાની તંદુરસ્તી સુધરશે, હાડકાં મજબૂત થશે, પેટમાં સારા બેક્ટેરિયા વધશે અને શરીરને મલ્ટિવિટામિન મળશે. ચાલો જાણીએ નિષ્ણાતો પાસેથી જાણીએ પ્રોટીન, વિટામિન બી 12 અને કેલ્શિયમની પાવર કેપ્સ્યુલ શું છે અને તેનું સેવન કેવી રીતે કરવું.
વિટામિન બી 12, પ્રોટીન અને કેલ્શિયમ રિચ આઇસ ક્યુબ સામગ્રી
- 250 ગ્રામ તરબૂચના બીજ
- એક ચમચી જીરું
- થોડા પાંદડા ફુદીનો
- કેટલાક પાંદડા લીલા કોથમીર
તરબૂચના બીજ, ફુદીનો, કોથમીર અને જીરુંનું આઈસ ક્યૂબ બનાવવાની રીત
250 ગ્રામ તરબૂચના દાણાને રાત્રે ચાર ગણા પાણીમાં પલાળી રાખો અને સવારે તેને કાઢી લો. તેને મિક્સરમાં નાખી દૂધ જેવો પાવડર બનાવી લો. હવે આ સીડ્સ મિલ્કને એક વાસણમાં મૂકી ધીમા તાપે થોડી વાર રાંધી લો. હવે તેમાં થોડું મીઠું, થોડું લીલું કોથમીર, જીરૂ અને ફુદીનાના કેટલાક પાન ઉમેરી સારી રીતે મિક્સ કરી આઇસ ક્યુબ ટ્રે માં મુકો. તેને ફ્રિજમાં મૂકી આઇસ ક્યુબ બનાવી લો. તમારું કુદરતી પ્રોટીન, વિટામિન બી 12 અને કેલ્શિયમથી ભરપૂર કેપ્સ્યુલ્સ તૈયાર છે. આ કેપ્સ્યુલને નવશેકા પાણીમાં મિક્સ કરીને પીવો તમને ફાયદો થશે.
તરબૂચના બીજ, જીરું, ફુદીનો અને કોથમીરના ફાયદા
તરબૂચના બીજ, જીરું, ફુદીનો અને કોથમીર કેપ્સ્યુલ્સ પાચક ઉત્સેચકોને સક્રિય કરે છે. તેનું સેવન કરવાથી ગેસ, એસિડિટી, અપચો અને પેટમાં ભારેપણામાં રાહત મળે છે. તરબૂચના બીજમાં ફાઇબર ભરપૂર હોય છે, જે કબજિયાતની સમસ્યાઓ ઘટાડે છે. આ આઈસ ક્યૂબ શરીરની ગરમી ઘટાડે છે. તેનું સેવન કરવાથી હીટસ્ટ્રોક, ડિહાઇડ્રેશન અને વધુ પડતો પરસેવો આવવાની સમસ્યા દૂર થાય છે. ઉનાળામાં તેને પાણી અથવા શરબતમાં નાખવાથી બોડી કૂલ રહે છે. લીલા ધાણા અને જીરું લીવર ડિટોક્સમાં મદદ કરે છે. તેનું સેવન કરવાથી શરીરમાંથી ઝેરી પદાર્થો દૂર થાય છે, પેટનું ફૂલવું નિયંત્રિત થાય છે.
આ પણ વાંચો - ખાલી પેટે વિટામિન બી 12 લેવું ફાયદાકારક છે કે હાનિકારક? એક્સપર્ટ પાસેથી જાણો સપ્લિમેન્ટ લેવાનો શ્રેષ્ઠ સમય
આ કેપ્સ્યુલ હૃદય અને મેટાબોલિઝમ માટે અસરકારક સાબિત થાય છે. તરબૂચના બીજમાં હેલ્ધી ફેટ, મેગ્નેશિયમ અને પ્રોટીન હોય છે જે મેટાબોલિઝને બૂસ્ટ કરે છે અને શરીરને ઉર્જા આપે છે. જીરું ફેટ મેટાબોલિઝમને સપોર્ટ કરે છે. ફુદીના અને કોથમીરમાં હાજર એન્ટીઓકિસડન્ટો શરીરને ચેપથી બચાવવામાં મદદ કરે છે. તરબૂચના બીજ, જીરું, ફુદીનો અને કોથમીરનું સંયોજન માત્ર શરીરને ઠંડુ રાખે છે, પરંતુ વિટામિન બી 12, પ્રોટીન અને કેલ્શિયમની ઉણપને દૂર કરવાની કુદરતી રીત પણ છે.
ડિસ્ક્લેમર - આ સ્ટોરી સામાન્ય માહિતીના હેતુઓ માટે તૈયાર કરવામાં આવી છે. કોઈપણ પ્રકારનું સ્વાસ્થ્ય પરિવર્તન અથવા આહારમાં ફેરફાર કરતા પહેલા તમારા ડોક્ટરની સલાહ લો.


/indian-express-gujarati/media/agency_attachments/2025/11/10/2025-11-10t115614773z-ieg-logo-640x480-javed-ahmad-2025-11-10-17-26-13.png)
Follow Us