મેથી દાણા અને અળસીના બીજ ખાવાના ફાયદા અને નુક્સાન, ખોટી રીતે ખાશો તો ઝેર બની શકે છે!

આજકાલ લોકો સ્વસ્થ રહેવા માટે વિવિધ કુદરતી સુપરફૂડ્સને તેમના આહારમાં સામેલ કરી રહ્યા છે. મેથીના દાણા અને અળસીના બીજ તેમાંના એક છે. ડાયાબિટીસ અથવા PCOS જેવી પરિસ્થિતિઓને નિયંત્રિત કરવા માટે મેથીના દાણાનું સેવન સામાન્ય રીતે કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે. વજન ઘટાડવા અથવા હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે દરરોજ અળસીના બીજ ખાવાથી ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે. 

હિંદુસ્તાન ટાઈમ્સના અહેવાલ અનુસાર, પોષણશાસ્ત્રી લીમા મહાજન કહે છે કે જ્યારે બંને નિઃશંકપણે સ્વસ્થ અને શરીર માટે ફાયદાકારક છે, તેનો અર્થ એ નથી કે તે કોઈપણ માત્રામાં ખાઈ શકાય છે. સ્વસ્થ ખોરાક પણ યોગ્ય માત્રામાં અને યોગ્ય સમયે ખાવામાં આવે ત્યારે જ ફાયદાકારક હોય છે. તેમણે મેથીના દાણા અને અળસીના બીજ વિશે આ મહત્વપૂર્ણ માહિતી શેર કરી છે.

મેથીના દાણા ખાવાના ફાયદા શું છે?

મેથીના દાણા સામાન્ય રીતે ટાઇપ 2 ડાયાબિટીસને મેનેજ કરવા માટે આપવામાં આવે છે. તે ઇન્સ્યુલિન પ્રતિકારને નિયંત્રિત કરવામાં પણ મદદ કરે છે. જો તમારા ઉપવાસમાં ગ્લુકોઝનું સ્તર ઊંચું હોય તો મેથીના દાણાનું સેવન ફાયદાકારક બની શકે છે. PCOS ધરાવતી સ્ત્રીઓ માટે પણ મેથીના દાણાનું સેવન ફાયદાકારક છે. કેટલાક સંશોધનો સૂચવે છે કે તે કોલેસ્ટ્રોલ અને ટ્રાઇગ્લિસરાઇડના સ્તરને સંતુલિત કરવામાં પણ મદદ કરી શકે છે.

મેથીના દાણા ખાવાની સાચી રીત કઈ છે?

પોષણશાસ્ત્રીઓ દરરોજ મેથીના દાણા વધુ પડતા પ્રમાણમાં લેવાનું ટાળવાની સલાહ આપે છે. દરરોજ અડધી કે એક ચમચી મેથીના દાણા ખાવા પૂરતા છે. શ્રેષ્ઠ રસ્તો એ છે કે તેમને રાતભર એક ગ્લાસ પાણીમાં પલાળી રાખો અને પછી સવારે ખાલી પેટે પાણી સાથે બીજ ચાવી લો. તમે તેમને ભોજન પહેલાં પણ લઈ શકો છો. ફાયદા જોવા માટે 6-12 અઠવાડિયા સુધી તેનો ઉપયોગ કરવાનો પ્રયાસ કરો.

મેથીના દાણા ખાવાનું કોણે ટાળવું જોઈએ?

પોષણશાસ્ત્રીઓ કહે છે કે જો તમે ડાયાબિટીસની દવા લઈ રહ્યા છો અને મેથીના દાણા પણ લઈ રહ્યા છો, તો તમારા બ્લડ સુગરનું સ્તર વધુ પડતું ઘટી શકે છે. આને હાઈપોગ્લાયકેમિઆ કહેવામાં આવે છે, જે એક ગંભીર સ્થિતિ હોઈ શકે છે. તેથી મેથીના દાણાને દવાઓથી દૂર રાખો અને નિયમિતપણે તમારા બ્લડ સુગરનું સ્તર તપાસો.

વિદ્યાર્થીઓ માટે જરૂરી 5 યોગાસન, પરીક્ષાના તણાવને દૂર કરવામાં કરશે મદદ

વધુમાં જો તમે લોહી પાતળું કરતી દવાઓ લઈ રહ્યા છો તો મેથીના દાણા ખાવાથી રક્તસ્રાવનું જોખમ વધી શકે છે. તેથી તેમને ટાળવું શ્રેષ્ઠ છે. ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન તેમને સંપૂર્ણપણે ટાળો. 1-2 ચમચીથી વધુ મેથીના દાણા ખાવાથી પેટ ફૂલવું અને ઝાડા થવાનું જોખમ વધી શકે છે, તેથી ડોઝ સાથે સાવચેત રહો.

અળસીના દાણા ખાવાના શું ફાયદા છે?

અળસીના બીજ કોલેસ્ટ્રોલનું સ્તર ઘટાડવા, હોર્મોનલ સંતુલન જાળવવા અને વજન નિયંત્રણ માટે ફાયદાકારક છે. જો તમને હાઈ બ્લડ પ્રેશર હોય અથવા તમે તમારા એકંદર હૃદયના સ્વાસ્થ્યનું ધ્યાન રાખવા માંગતા હોવ તો તમારા આહારમાં અળસીના બીજનો સમાવેશ કરવો ખૂબ જ ફાયદાકારક માનવામાં આવે છે.

વજન ઘટાડવા માટે પરફેક્ટ સૂપ, જાણો રેસીપી અને ફાયદા

શણના બીજ ખાવાની સાચી રીત કઈ છે?

પોષણશાસ્ત્રીઓ સલાહ આપે છે કે અળસીના બીજ હંમેશા પાવડર સ્વરૂપમાં ખાવા જોઈએ. જો તમે આખા બીજ ખાઓ છો તો શરીર તેમને યોગ્ય રીતે શોષી શકતું નથી. તેથી પાવડર બનાવો અને દરરોજ તમારા આહારમાં ફક્ત એક ચમચીનો સમાવેશ કરો. તમે તેમને ફળ, છાશ, લીંબુ પાણી અથવા રોટલીના લોટ સાથે ભેળવીને ખાઈ શકો છો.

અળસીના બીજ કોણે ખાવાનું ટાળવું જોઈએ?

પોષણશાસ્ત્રીઓ અળસીના બીજનું સેવન કરતી વખતે કેટલીક બાબતો ધ્યાનમાં રાખવાની સલાહ આપે છે. તેમને વધુ માત્રામાં ખાવાથી પેટનું ફૂલવું, ગેસ અને ઝાડા થઈ શકે છે. ઉપરાંત તેમને અન્ય કોઈપણ દવાઓ સાથે અથવા તેની નજીક લેવાનું ટાળો. આ તેમના શોષણને ઘટાડી શકે છે. તેમાં લોહી પાતળું કરવાના ગુણધર્મો પણ છે. તેથી જો તમે આવી કોઈ દવા લઈ રહ્યા છો તો ડૉક્ટરની સલાહ લીધા વિના અળસીના બીજનું સેવન કરવાનું ટાળો.

ડિસ્ક્લેમર: આ લેખ ફક્ત સામાન્ય માહિતીના હેતુ માટે છે. તેને કોઈ પણ પ્રકારની વ્યાવસાયિક તબીબી સલાહ માનશો નહીં. સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા અથવા તબીબી સ્થિતિ સંબંધિત કોઈપણ પ્રશ્નો માટે હંમેશા તમારા ડૉક્ટરની સલાહ લો.